Sekcja RWE w Stowarzyszeniu Wolnego Słowa ponownie podjęła inicjatywę wniesienia poprawek do nowej ustawy o uprawnieniach kombatantów. Projekt ustawy autorstwa Ministrstwa Pracy i Polityki Społecznej trafił właśnie do sejmowej Komisji Polityki Społecznej i Rodziny i jest nadzieja, że w końcu ruszą nad nim prace.
We wniosku przekazanym kilku posłom z różnych partii zasiadających w tej komisji zwróciliśmy uwagę, że ustawa pomija osoby działające na emigracji na rzecz demokracji i suwerenności Polski. Jest to zapewne tylko przeoczenie. Trudno bowiem wyobrazić sobie powody, dla których miano by świadomie wykluczyć osoby, które wspomagały Kraj a nierzadko doznały z tego powodu krzywd czy strat.
Na wszelki wypadek trzeba zaznaczyć: prawdopodobnie liczba osób z emigracji, które złożyłyby wniosek o przyznanie uprawnień kombatanta byłaby bardzo niewielka, więc materialny koszt dla Państwa byłby nieznaczny. Zysk natomiast z symbolicznego podkreślenia także w tej ustawie jedności i równoprawności Diaspory i Kraju jest trudny do oszacowania.
Poniżej tekst wniosku przekazanego posłom.
Wniosek do projektu ustawy
Sejm RP pracuje nad projektem Ustawy o uprawnieniach kombatantów, uczestników walki cywilnej lat 1914-1945, działaczy opozycji wobec dyktatury komunistycznej oraz niektórych ofiar represji systemów totalitarnych. Uważamy, że Ustawa powinna objąć również osoby działające na rzecz suwerennej i demokratycznej Polski na emigracji.
To, że emigracja przyczyniła się do odzyskania suwerenności, że broniła opozycję w Kraju, wspomagała ją jest bezsporne. Były też osoby, które były narażone na zagrożenia lub doznały krzywd. Niektóre z tych osób znajdują się w złej sytuacji materialnej i osobistej.
Powyższe dotyczy różnych ośrodków, środowisk i osób na emigracji, w tym pracowników Radia Wolna Europa. Niebezpieczeństwa i szykany na jakie pracownicy Radia byli narażeni opisane zostały w opracowaniach historycznych, np. książce Pawła Machcewicza "Monachijska menażeria. Walka z Radiem Wolna Europa". Za zasługi Radia „podziękowanie jego twórcom, pracownikom i współpracownikom w kraju i na Zachodzie” złożył Sejm w uchwale z 10 maja 2007 r.
Postulowana poprawka włączająca do Ustawy wolnościowe środowiska emigracyjne potwierdzałaby fakt, że była to wspólna walka opozycji w kraju i emigracji. Praktycznie osób działających na emigracji, które wystąpiłyby o materialne uprawnienia kombatanckie czy pomoc socjalną byłoby zapewne niewiele, obciążenie dla budżetu zatem również niewielkie. Chodzi raczej o symboliczny gest podkreślający wspólną troskę o Polskę oraz o osoby, które o nią walczyły.
Maciej Morawski, Radio Wolna Europa (1965-1992) Witold Pronobis, Radio Wolna Europa (1983-1994) Jeremi Sadowski, Radio Wolna Europa (1981-1994) Wojciech Stockinger, Radio Wolna Europa (1982-1994) Andrzej Borzym, Radio Wolna Europa (1981-1994), Stowarzyszenie Wolnego Słowa Wojciech Borowik, Stowarzyszenie Wolnego Słowa Janina Jankowska, Stowarzyszenie Wolnego Słowa Emil Morgiewicz, Stowarzyszenie Wolnego Słowa
Warszawa, luty 2009
P.S. Pod wnioskiem podpisali się później mieszkający w Monachium: Maria Wachowiak-Holoubek (Radio Wolna Europa 1982-1994) oraz Marcin Idziński (Radio Wolna Europa 1982-1994).
